Các sản phẩm làm sạch tóc hay dầu gội ngày nay chứa nhiều loại thành phần, chẳng hạn như chất bảo quản, chất tạo bọt, chất dưỡng tóc và nhiều thứ khác. Nhưng thành phần chính không thể thiếu là chất tẩy rửa, hay chất hoạt động bề mặt, mà cấu trúc phân tử của nó có thể hút các vết bẩn gốc dầu và giúp vết bẩn dễ dàng bị nước rửa trôi.
Chất tẩy rửa dùng trong dầu gội được chia theo điện tích hòa tan trong nước thành 4 nhóm, như sau:
- Chất hoạt động bề mặt anion có hiệu quả làm sạch cao, tạo nhiều bọt, và cũng rẻ, nhưng chúng có thể lấy đi quá nhiều dầu từ tóc và da đầu, khiến tóc mất đi độ khỏe sau khi gội, và cũng có thể gây kích ứng cho người dùng bị dị ứng với dầu gội.
- Chất hoạt động bề mặt cation — hiệu quả tạo bọt và làm sạch của chúng không cao bằng chất anion, nhưng chúng phục hồi độ khỏe của tóc và da rất tốt, nên chúng thường được dùng làm thành phần cho các sản phẩm dầu xả.
- Chất hoạt động bề mặt lưỡng tính có cả điện tích dương và âm kết hợp lại, nên chúng làm sạch tóc tốt và tạo nhiều bọt, đồng thời cũng giúp bảo toàn độ khỏe của tóc sau khi gội và không gây kích ứng da đầu, vì chúng có độ kiềm thấp. Nhưng vì chúng đắt tiền nên không được dùng rộng rãi.
- Chất hoạt động bề mặt không ion có khả năng làm sạch cao và chăm sóc độ khỏe của tóc tốt sau khi gội, nhưng chúng tạo ít bọt và đắt tiền. Chúng thường được dùng làm chất tẩy rửa bổ sung trong dầu gội thông thường, để giúp giảm kích ứng gây ra bởi các chất anion là thành phần chính.
Các loại dầu gội thông thường thường dùng nhóm này làm thành phần chính, pha trộn với chất tẩy rửa không ion để giảm kích ứng. Ví dụ về chất hoạt động bề mặt anion là Sodium lauryl sulfate, Sodium lauryl ether sulfate, Ammonium lauryl sulfate, và nhiều thứ khác.
Ví dụ về chất hoạt động bề mặt cation là Cetrimonium chloride, Behentrimonium chloride
Vì chúng gây kích ứng thấp nên chúng thường là thành phần chính trong dầu gội dành cho trẻ em và cho người dùng bị dị ứng với dầu gội thông thường. Ví dụ về chất hoạt động bề mặt lưỡng tính là Amino propionates.
Ví dụ về chất hoạt động bề mặt không ion là Cocomide monoethanolamine.
Giờ khi đã biết tất cả các nhóm chất tẩy rửa, hãy cùng xem nhóm chất tẩy rửa nào trong dầu gội hay sản phẩm nuôi dưỡng tóc phù hợp với loại người dùng nào.
- Người có tóc bình thường Nếu có thể, bạn nên gội bằng dầu gội có chất tẩy rửa không ion làm thành phần chính, hoặc dầu gội không chứa sulfate. Nhưng nếu không tìm được loại đó, hãy dùng dầu gội thông thường, kèm theo dầu xả mỗi lần.
- Người có tóc dầu nên gội thường xuyên bằng dầu gội thông thường, là công thức anion, và xả sạch bằng nước lạnh.
- Người có tóc khô nên tránh gội mỗi ngày. Khi gội, dùng dầu gội công thức lưỡng tính, và nên nuôi dưỡng tóc bằng dầu xả có chất tẩy rửa cation, đặc biệt là loại dầu xả sâu.
- Người có da nhạy cảm nên dùng dầu gội công thức lưỡng tính hoặc dầu gội dành cho trẻ em.
AloEx khuyến khích tất cả bạn đọc chọn loại dầu gội phù hợp với tình trạng tóc và da đầu của mình, để bạn có thể giữ mái tóc sạch và khỏe mạnh.
Xin cảm ơn Khoa Khoa học Dược phẩm và Công nghiệp Dược phẩm, Khoa Dược, Đại học Chulalongkorn; Everyday Cosmetics;
Bangkok: Đại học Chulalongkorn, 2001, trang 154-160.
