Rụng tóc di truyền là nguyên nhân hàng đầu gây tóc mỏng thưa và hói ở cả nam và nữ, do tác động của DHT lên nang tóc. Một phương pháp điều trị y khoa phổ biến là Finasteride.
Rụng tóc di truyền là gì?
Rụng tóc di truyền, hay hói đầu androgen (androgenetic alopecia), là dạng rụng tóc mang tính di truyền kết hợp với tác động của hormone sinh dục — đặc biệt là dihydrotestosterone (DHT). DHT dần thu nhỏ nang tóc, rút ngắn chu kỳ tóc, và tạo ra tóc mọc lại ngày càng mỏng cho đến khi nang tóc đóng lại hoàn toàn, để lộ da đầu.
Rụng tóc di truyền có thể phòng ngừa được không?
Rụng tóc di truyền trông như thế nào?
Kiểu rụng tóc di truyền ở nam giới
- Chân tóc lùi vào tạo hình chữ M
- Mỏng thưa ở đỉnh đầu
- Ở giai đoạn nặng, chỉ còn tóc hai bên và phía sau đầu
Kiểu rụng tóc di truyền ở nữ giới
- Một mảng mỏng rộng dọc theo đường ngôi giữa
- Mỏng thưa toàn thể nhưng hiếm khi hói thành mảng hoàn toàn
- Thường trở nên rõ rệt sau tuổi 30
Các phương pháp y khoa hiện đại điều trị rụng tóc di truyền
Chăm sóc y khoa hiện đại tập trung vào việc ức chế DHT và kéo dài tuổi thọ nang tóc với hai loại thuốc chính:
1) Finasteride
ức chế trực tiếp việc sản sinh DHT. Đây là thuốc chính cho rụng tóc di truyền ở nam giới và giúp giảm rụng tóc do di truyền.
Finasteride hiện có hai dạng: uống (Oral Finasteride) và bôi (Topical Finasteride). Dạng uống chỉ dùng cho nam giới — phụ nữ mang thai hoặc nghi ngờ có thai không được tiếp xúc với thuốc này, và nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi ngừng thuốc. Dạng bôi phù hợp với người rụng tóc di truyền mức nhẹ đến trung bình; bôi bằng cách massage nhẹ vào da đầu mà không rửa lại, một lần mỗi ngày. Tránh gội đầu ít nhất 4–6 giờ sau khi bôi. Kết quả sẽ bắt đầu thấy khi dùng liên tục trong 3–6 tháng.2) Minoxidil
kích thích lưu thông máu và kéo dài giai đoạn phát triển. Phù hợp cho cả nam và nữ, nó không giảm rụng tóc di truyền một cách trực tiếp — thay vào đó nó làm tóc dày hơn và kích thích mọc tóc mới.
Finasteride là gì, và vì sao nó giảm rụng tóc di truyền?
Finasteride thuộc nhóm ức chế 5α-reductase. Nó ức chế enzyme 5α-reductase vốn chuyển hóa testosterone thành DHT — hormone làm thu nhỏ nang tóc. Với ít DHT hơn, nang tóc không bị tổn hại và khỏe mạnh lâu hơn, nên rụng tóc được giảm bớt.
Cách dùng: 1 mg mỗi ngày. Để điều trị rụng tóc, dùng liên tục ít nhất 3–6 tháng trước khi thấy kết quả. Nếu ngừng, DHT tăng trở lại và rụng tóc có thể quay lại trong vòng 3–6 tháng.
Finasteride giảm rụng tóc di truyền và giữ lại tóc hiện có, nhưng không làm mọc lại tóc đã mất.
Finasteride phù hợp nhất với ai?
- Nó phù hợp với nam giới bị rụng tóc, mỏng thưa ở đỉnh đầu, hoặc chân tóc lùi hình chữ M — các dấu hiệu điển hình của rụng tóc di truyền kiểu nam.
- Cho những ai muốn làm chậm rụng tóc di truyền hơn là kích thích mọc tóc mới — vì Finasteride giúp giảm rụng tóc nhưng không giúp tóc mọc lại.
- Cho những ai có thể dùng thuốc liên tục — vì Finasteride phải được dùng liên tục mới thấy kết quả trong việc giảm rụng tóc di truyền.
Phụ nữ có thể dùng Finasteride không?
Phụ nữ có thể dùng Finasteride trong một số trường hợp, nhưng Finasteride không phải là lựa chọn điều trị hàng đầu tiêu chuẩn cho rụng tóc ở phụ nữ — vì kết quả chưa được xác lập rõ ràng, và rụng tóc ở phụ nữ có nhiều nguyên nhân hơn chứ không chỉ rụng tóc di truyền. Thuốc tiêu chuẩn mà bác sĩ hiện có xu hướng kê cho bệnh nhân nữ bị rụng tóc là Minoxidil.
Bác sĩ sẽ khuyên phụ nữ dùng Finasteride để điều trị chỉ khi các phương pháp khác không hiệu quả, hoặc khi rụng tóc di truyền đã rõ ràng — và phải luôn dưới sự giám sát y khoa trong mọi trường hợp. Những phụ nữ tuyệt đối không được dùng Finasteride — dù uống hay bôi — gồm phụ nữ mang thai hoặc có khả năng mang thai, và phụ nữ đang cho con bú.
Tác dụng phụ của Finasteride khi trị rụng tóc di truyền
Mặc dù Finasteride rất hiệu quả, nó có thể gây tác dụng phụ ở một số người — đặc biệt là tác dụng phụ về nội tiết tố, gồm:
- Giảm ham muốn tình dục
- Giảm khả năng tình dục
- Giảm lượng tinh dịch
- Thay đổi tâm trạng hoặc trầm cảm
Những triệu chứng này thường gặp ở một số người dùng Finasteride và thường cải thiện khi ngừng thuốc. Tuy nhiên, Finasteride nên được dùng theo lời khuyên của bác sĩ và tránh dùng ở phụ nữ mang thai hoặc dự định mang thai.
Vì sao thuốc trị rụng tóc di truyền Finasteride làm giảm khả năng tình dục?
Finasteride giảm rụng tóc di truyền bằng cách ức chế enzyme 5-alpha reductase, chất chuyển hóa hormone Testosterone → DHT (Dihydrotestosterone). Mặc dù DHT là thủ phạm chính gây rụng tóc di truyền, DHT cũng đóng vai trò trong hệ sinh sản và chức năng tình dục nam — DHT liên quan đến ham muốn tình dục, sự cương cứng và chức năng tuyến tiền liệt.
Vì vậy, việc hạ thấp nồng độ DHT bằng một loại thuốc như Finasteride có thể giúp làm chậm rụng tóc di truyền. Tuy nhiên, khi DHT bị ức chế xuống mức thấp ở một số bệnh nhân có vấn đề rụng tóc di truyền — ngoài việc rụng tóc dừng lại, khả năng tình dục cũng giảm theo. Đây là lý do cần cân nhắc kỹ lưỡng việc dùng thuốc này dưới lời khuyên của bác sĩ.
Nếu tôi ngừng Finasteride, rụng tóc có quay lại không?
Chiết xuất AloEx với kết quả thử nghiệm được so sánh chuẩn với Finasteride
Các chiết xuất tự nhiên khác giúp giảm rụng tóc di truyền như những lựa chọn thay thế Finasteride
Ngoài các chiết xuất tự nhiên được điều chế theo phương pháp độc quyền của thương hiệu AloEx, còn có những chiết xuất tự nhiên khác được dùng làm thành phần trong các sản phẩm trị rụng tóc trên thị trường. AloEx cũng dùng các chiết xuất khác để bổ trợ chức năng chống rụng tóc di truyền trong sản phẩm AloEx — chẳng hạn Saw Palmetto, Procapil™ và Capixyl™.
Các chiết xuất tự nhiên khác thường dùng trong các sản phẩm trị rụng tóc hiện có trên thị trường
- Saw Palmetto – Ức chế enzyme 5-alpha reductase, ngăn chuyển hóa Testosterone thành DHT.
- Procapil™ – Chứa Oleanolic Acid giúp ức chế enzyme 5-alpha reductase.
- Capixyl™ – Giàu Biochanin A, hoạt động như một DHT Blocker.
- EGCG từ trà xanh – giảm hoạt động của enzyme 5-alpha reductase.
- Caffeine – giúp giảm tác động của DHT lên chân tóc.
- Baicapil™ – giúp giảm tác động của DHT lên chân tóc.
Mua sản phẩm AloEx như một lựa chọn thay thế Finasteride.
Tài liệu tham khảo
Irwig, M. S. (2011). Persistent sexual side effects of finasteride for male pattern hair loss. Journal of Sexual Medicine. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/21418145/
StatPearls Publishing. “Finasteride.” StatPearls, 2024. https://doi.org/10.1016/j.supflu.2011.07.017
Food and Drug Administration (FDA Thailand). "FDA Reminds Patients Before Using Finasteride: Sexual and Psychiatric Side Effects." HFocus. https://www.hfocus.org/content/2018/09/16278
Faculty of Medicine Siriraj Hospital, Mahidol University. Finasteride Drug Information Leaflet: Precautions and Side Effects. https://www.si.mahidol.ac.th/th/division/hph/admin/download_files/154_49_183Oc2Q.pdf